..."    سال رونق تولید    "      ...


چاپ به روش استنسیل   

گردآوری و تدوین : سکینه علوی مربی رشته گرافیک

چاپ استنسیل یکی از تکنیک های بسیار جالبی رنگ آمیزی است که نه تنها برای دیوار بلکه بر روی کف ، لوازم دکوراسیونی مانند گلدان ، قاب عکس ، میز ، صندلی و هر سطحی که بخواهید شکل مورد نظر را بر روی آن کپی کنید مورد استفاده قرار می گیرد .
مزیت این تکنیک این است که به شما اجازه می دهد یک طرح یا بافت رنگی را بطور دقیق بر روی یک و یا حتی سطح و برای هر چند یکبار که بخواهید چاپ کنید . کار با استنسیل به دو صورت انجام می شود . در برخی مدلها ، تنها یک شابلون وجود دارد و در برخی دیگر چندین شابلون برای یک طرح به کار می روند . در این روش طرح دارای عمق شده ، و در آن از رنگهای گوناگونی نیز استفاده می شود.

مواد لازم :

برای این منظور شما به یک کاغذ معمولی یا کاغذ پوستی ، مداد ، مقوا یا طلق یا کاغذ کالک ضخیم ، کاتر ، رنگ روغن یا اکریلیک ، کاربن ،قلم مو گرد با موهای زیاد و کوتاه و چسب کاغذی نیاز دارد.
 


مراحل انجام کار :
 

مرحله اول :

طراحی یا طرح : ابتدا طرح مورد نظر را از روی کتابها یا مجلات انتخاب کرده و بر روی کاغذ کشیده و یا کپی کنید . تنها باید توجه داشته باشید شرایط طرح انتخابی باید به صورتی باشد که پس از برش قسمتهایی از آن و رنگ آمیزی بخشهای خالی شده ، شکل مورد نظر را دریافت کنید . در ضمن تناسب اندازه طرح با محل معین شده برای چاپ را نیز به خاطر داشته باشید. برای درکبیشتر موضوع به مراحل بعدی وتصاویر مربوط به آن دقت کنید .
 
مرحله دوم:
 
کپی طرح بر روی مقوا : برای درست کردن شابلون ، به مقوای معمولی نیاز است . مقوا را بر روی میز قرار داده و ابتدا کاربن و سپس کاغذی که بر روی آن طرح کشیده شده است را برروی کاربن بگذارید . با چسب کاغذی هر سه لایه را به سطح میز محکم کنید .پس از آنکه با مداد به صورت محکم بر روی خطوط طرح را پررنگ کردید ، بطور قطع طرح مورد نظر بر روی مقوا به طور واضح کپی می شود .

مرحله سوم :

برش شابلون : مقوا را بر روی سطحی صاف و محکم مانند شیشه بدون استفاده و یا سطوح مخصوص برش قرار داده و با استفاده از کاتر و یا مانند تصویر چاقویی کوچک تیز ، خطوطی از طراحی که باید به واسطه برش آنها داخل شکل خالی شود را ببرید . این کار را به صورت دقیق انجام دهید تا خط برش به صورت کج و یا زاویه دار و احیاناً به اصطلاح ریش ریش نشود.

 

مرحله چهارم :

علامتگذاری محل چاپ بر روی دیوار : پیش از انجام چاپ ، ابتدا محل و یا محلهایی مورد نظر را علامتگذاری کنید . چاپ استنسیل بر روی دیوار به چند روش انجام می گیرد :
 

روش کار : کل سطح دیوار و یا دیوارهای یک فضا با طرحی در فواصل و سطوح مختلف پوشیده می شود . نتیجه این روش چاپ ، القا کننده کاغذ دیواری طرحدار است . البته مزیت آن بر کاغذ دیواری این است که با این روش بسیار سریعتر به مقصود خود رسیده و به لحاظ اقتصادی باصرفه تر است . یکی از روشهای موجود برای آنکه کلیه چاپها در فاصله ای یکسان از هم قرار گیرند ، به این ترتیب است که ابتدا مربعی مقوایی به ضلع 30 سانتی متری از گوشه دیوار و بر روی سطح دیوار مورد نظر نخی کاموایی از سقف به کف با چسب متصل کنید . مقوا را به صورتیکه در تصویر ملاحظه می کنید از زیر نخ عبور دهید ، طوریکه گوشه بالایی آن با سقف مقدار 15 سانتی متر فاصله داشته باشد . حال محل چهارگوش این مستطیل را با مداد بر روی دیوار علامت بزنید . این کار را از سقف تا کف و در امتداد نخ انجام دهید . به این ترتیب ، ردیفهای بعدی راحتتر خواهند بود . شمامی توانید بدون نخ نیز علامتها را بر روی دیوار بزنید ، کافی است یکی از گوشه های مربع را به همان حالت قبلی بر روی علامت کناری اش قرار داده و بقیه علامات را با مداد بر روی دیوار بگذارید ولی برای اطمینان بیشتر جهت صاف قرار گرفتن مربع و در نهایت موقعیت صحیح چاپ ، می توانید از همان روش نخ کاموایی استفاده کرده و بر روی کل دیوار را علامتگذاری کنید .

( فاصله میان نخها را باید حدوداً 42 سانتی متر از هم باشد. )

 
روش 2 : در صورتی که بخواهید تنها قسمتی از دیوار به طریق چاپ با استنسیل پوشیده شود ، مدلهای مختلفی وجود دارد :
 

الف ) بعضی ها علاقه مندند که بر روی دیوار فضایشان ، حاشیه ای افقی در فاصله ای نزدیک به سقف و یا درست در میان دیوار و یا کمی پایین تر و یا نزدیکی کف به وسیله چاپ با استنسیل با طرح و نقش مورد نظز ایجاد شود . که در اینصورت ابتدا باید با متر فاصله بالا تا پایین طرح مورد نظر را اندازه گیری کنید . پس از انتخاب مکان حاشیه را با مقیاس قرار دادن سقف و یا کف ( هر کدام که دارای خط صافتری هستند ) علامتگذاری کنید سپس با مداد کمرنگ ، دو خط به موزات هم به صورت عرضی در محل معین شده بر روی دیوار رسم کنید .

فاصله میان دو خط مدادی ، محل انجام چاپ به روش استنسیل است . حال فاصله میان چاپ طرح ها مطرح می شود که برای این منظور عرض هر طرح را اندازه گیری کرده و با در نظر گرفتن فاصله بین 15 تا 20 سانتی متری و یا حتی کمتر و یا بیشتر از هم ( با توجه به ریز و درشت بودن طرح ) و بر اساس سلیقه تان در طول حاشیه ، محدوده عرضی هر طرح را با حفظ فاصله های یاد شده از هم با دو خط عمودی کمرنگ مشخص کنید . ممکن است شما بخواهید طرحها در فاصله بسیار نزدیکی با هم چاپ شوند . همانطور که در این تصویر ملاحظه می کنید ، شما می توانید داخل این حاشیه را با رنگ دیگری متفاوت ولی هماهنگ با رنگ دیوار پوشانده و پس از خشک شدن آن ، چاپ را بر روی حاشیه رنگی انجام دهید . حال در صورتی که بخواهید کل رنگ دیوار را به رنگ و حاشیه را به رنگ دیگری رنگ آمیزی کنید ، پس از مشخص کردن محدوده حاشیه با خطوط مدادی ، ابتدا بالا و پایین حاشیه را با رنگ مورد نظر بپوشانید .

برای این منظور می توانید دو لبه حاشیه را در تمام طول آن از طرف داخل با چسب کاغذی پوشانده و رنگ آمیزی قسمت بالا و پایین را انجام دهید . سپس چسبها را برداشته و داخل این محدوده را رنگ کنید . به این طریق لبه های رنگی حاشیه صافتر می شود. در غیر اینصورت با دقت بیشتر این کار بدون وجود امکانات فوق نیز انجام پذیر است .

 

مرحله پنجم :

چاپ : پس از قرا دادن شابلون در محل معین و ثابت کردن آن با چسب کاغذی و حتی نگه داشتن آن دست دیگرتان بر روی دیوار مرحله رنگ آمیزی را آغاز کنید . روش معمول برای رنگ آمیزی و در واقع چاپ با استنسیل ، استفاده از قلم موی گرد با موهای پر و نسبتاً کوتاه است . برخی از طرحها تنها با یک رنگ چاپ می شوند و برخی دیگر به صورت چند رنگ و با رنگهای مختلف پوشیده می شوند . برای چاپ تک رنگ کار بسیار آسان است . برای این منظور بهتر است از رنگهای آکریلیک استفاده شود . این رنگها در آب حل شده ولی پس از خشک شدن با آب پاک نمی شوند . پس از انتخاب نوع چاپ به لحاظ رنگ آمیزی ، رنگ و یا رنگهای مورد نظر را در ظرفی مانند پالت آماده کرده و قلم مو را به آن آغشته کنید . در دست دیگرتان دستمال نخی و یا کاغذی داشته باشید تا میزان رنگ اضافی قلم مو را پیش از آغاز رنگ آمیزی با تماس به دستمال گرفته و سپس دست به کارشوید .برای رنگ آمیزی و چاپ نیز راههای مختلفی وجود دارد : شما می توانید تنها با ضربات نوک قلم مو به محلهای خالی شابلون چاپ را انجام دهید . به این ترتیب طرحها ، با رنگهایی با غلظت کم و دانه دانه چاپ می شوند و یا می توان از این طریق قسمتهایی از شابلون را با ازدحام رنگ و ضربات زیاد قلم مو پوشانده و در قسمتهایی دیگر از تراکم رنگها بکاهید . راه دیگر رنگ آمیزی به طریقه معمول نقاشی با قلم مو است . در این روش قلم مو برعکس روش قبلی که به صورت عمودی با دیوار تماس پیدا می کرد . راه دیگر رنگ آمیزی به طریقه معمول نقاشی با قلم مو است . در این روش قلم مو برعکس روش قبلی که به صورت عمودی با دیوار تماس پیدا می کرد ، دارای حرکات زاویه دار است .

 
 
نکته : مزیت دیگر رنگ آکریلیک این است که شما پس از یک قلم موی آغشته به یک رنگ می توانید قلم مو را با آب شسته و آن را برای یک رنگ دیگر به کار بگیرید . قرار دادن کاسه ای پر از آب در کنار پالت رنگها این کار را میسر می کند .  برای رنگ آمیزی شابلون شما می توانید از لوازم دیگر به غیر از قلم مو مانند اسفنج ، گونی و بطور کلی هر جسم نرم بافت دار دیگری استفاده کنید. به این ترتیب که آنها را به رنگ آغشته و مانند روش چاپ بافت دار بر روی دیوار ، آن جسم انتخابی را با سطح شابلون تماس داده و تأثیرات لازم را در قالب طرحهای شابلون بر روی دیوار دریافت کنید .
 

 
  


   
نام كاربري
كلمه ورود
درخواست عضویت
کلمه ورود را فراموش کرده ام

Site Powered By NOUJAN.NET     کلیه حقوق این سایت متعلق به اداره کل آموزش فنی و حرفه ای استان مازندران می باشد